Airco als hoofdverwarming: voor welke woningen in Friesland?
Duurzame energie-installaties

Of een airco geschikt is als hoofdverwarming, hangt af van hoe goed de woning is geïsoleerd. Bij een goed geïsoleerde woning kan een airco prima verwarmen. Bij een slecht geïsoleerde woning moet de airco harder werken, waardoor de stroomkosten hoger worden. In dat geval is het verstandiger om de airco als extra verwarming naast de cv-ketel te gebruiken. Houd er ook rekening mee dat een airco geen warm water voor de douche levert.
Kan ik een airco als hoofdverwarming gebruiken in een oud huis?
Een airco kan prima gebruikt worden om een woning te verwarmen. De airco haalt warmte uit de buitenlucht en blaast warme lucht de woning in. Hoe goed dit werkt, hangt vooral af van de isolatie van de woning. Hoe beter de woning is geïsoleerd, hoe minder hard de airco hoeft te werken.
In een oude woning met een ongevulde spouwmuur of enkel glas verdwijnt de warmte snel. De airco moet dan continu bijleveren. Dat kost veel stroom en op koude dagen haalt een te kleine unit de gewenste temperatuur soms niet.
Er zijn nog twee dingen die mensen vaak over het hoofd zien. Een airco verwarmt alleen de ruimte waar de binnenunit hangt. Een badkamer of slaapkamer boven blijft koud als daar geen unit hangt. En een airco maakt geen warm water. Je hebt dus nog steeds iets nodig voor de douche, zoals je cv-ketel of een elektrische boiler. Daardoor blijft bij veel mensen de gasaansluiting gewoon zitten, met het vastrecht dat daarbij hoort.
Wil je weten wat verwarmen met airco doet met je stroomverbruik en een eventuele thuisbatterij? Lees dan ook hoe koelen en verwarmen met een airco samengaat met je thuisbatterij.
Is het verstandig om je huis te verwarmen met airco?
"Veel mensen denken dat als de airco eenmaal hangt, ze er verder niks meer aan hoeven te doen."
Steeds meer Nederlanders denken van wel. Volgens het CBS (2025) zijn er in 2024 in Nederland 393 duizend warmtepompen verkocht, airco's meegerekend. Het overgrote deel daarvan is een airco: sinds 2010 gaat het om bijna 1,9 miljoen lucht-luchtwarmtepompen, tegenover ruim 574 duizend lucht-waterwarmtepompen.
Die airco's staan niet alleen in de zomer aan. Op basis van slimme-meterdata zag het CBS dat woningen met koeling 's winters een hogere stroompiek hebben dan 's zomers, zo schrijft Lodewijk.FRL. Veel mensen gebruiken hun airco dus als kachel.
In Friesland is volledig elektrisch verwarmen nog geen gewoonte. Uit de Monitor Warmtepompen 2025 van het CBS blijkt dat in 2024 in Súdwest-Fryslân 8% van de woningen elektrisch werd verwarmd. In De Fryske Marren, Noardeast-Fryslân en Waadhoeke was dat 10%. De rest stookt vooral nog op gas. Verstandig is het dus vooral voor wie zijn woning eerst goed heeft laten doorrekenen. Wat het per maand kost, lees je in verwarmen met airco bij hoge gasprijzen.
Welke ontwikkelingen bepalen of verwarmen met airco slim is in 2026 en 2027?
Vijf ontwikkelingen maken het verschil voor huiseigenaren met een oudere woning.

Trend 1: De airco wordt een kachel. Waar een airco vroeger een zomeraankoop was, kiezen mensen hem nu ook om minder gas te stoken. Bij het plaatsen draait het gesprek daardoor steeds vaker om verwarmen. Dat vraagt om een unit met genoeg vermogen voor koude dagen, niet alleen voor hete zomers.
Trend 2: Geen ISDE-subsidie voor airco's. Lucht-luchtwarmtepompen vallen buiten de ISDE-subsidie, omdat ze niet via een watercircuit op de centrale verwarming werken. Dat staat in het CBS-overzicht van warmte uit bodem en buitenlucht (2025). Alleen lucht-water-, hybride en andere watergebonden warmtepompen op de meldcodelijst komen in aanmerking. Reken voor je airco dus niet op subsidie.
Trend 3: Eerst isoleren, dan verduurzamen. RVO werkt met een Standaard voor woningisolatie. Die geeft aan wanneer een woning goed genoeg geïsoleerd is voor een duurzaam systeem dat op ongeveer 50 graden verwarmt, zoals een warmtepomp. Je ziet dit terug op het voorbeeld van het energielabel van RVO. Hoe dichter je woning bij die standaard zit, hoe beter een airco als hoofdverwarming werkt.
Trend 4: Rekenen in plaats van gokken. Voor verwarming met losse toestellen hoort het vermogen per ruimte bepaald te worden. RVO beschrijft in zijn overzicht van eisen vanuit de EPBD III dat voor hoofdverwarming met losse elektrische toestellen aan een aparte richtlijn wordt gewerkt. Een warmteverliesberekening per kamer voorkomt een unit die te klein of veel te groot is.
Trend 5: Zonnestroom zelf gebruiken. De salderingsregeling stopt per 1 januari 2027. Stroom die je overdag zelf opwekt, gebruik je dan liefst direct. Een airco die overdag het huis opwarmt op zonnestroom, past daar goed bij.
Een airco als hoofdverwarming in Friesland: voor welke woningen is dit geschikt?
Het bouwjaar alleen zegt weinig. Een jaren-dertigwoning die volledig is nageïsoleerd, kan beter scoren dan een slecht onderhouden huis uit de jaren tachtig. Onderstaande tabel geeft een eerste inschatting per type. Dit is een vuistregel, geen vervanging voor een berekening.
Woningtype | Veelvoorkomende staat | Airco als hoofdverwarming? |
|---|---|---|
Woning van voor 1940, niet nageïsoleerd | Enkel glas, ongevulde of geen spouw, koude vloer | Meestal niet; eerst isoleren, airco als bijverwarming in de woonkamer |
Rijtjeshuis uit de jaren 50 tot 70, deels geïsoleerd | HR++ glas, gevulde spouw, vloer vaak nog niet | Vaak wel voor de benedenverdieping, cv-ketel als achtervang |
Woning uit de jaren 90 of later, label B of beter | Goed geïsoleerd, weinig tocht | Doorgaans goed te doen, met een unit per ruimte of een multi-split |
(Woon)boerderij | Grote ruimtes, hoge plafonds, vaak tochtig | Zelden als enige bron, wel per zone |
Appartement of bovenwoning | Weinig buitengevel, buren eromheen | Vaak geschikt, check regels voor de buitenunit |
Voor een airco krijg je meestal geen subsidie. Daarom is het belangrijk dat je met een airco kunt besparen op je gasrekening. Dit werkt het beste in een goed geïsoleerde woning. Bij een oudere woning is het vaak slimmer om eerst te investeren in betere isolatie of dubbel glas. Heb je zonnepanelen? Dan kan een airco extra voordelig zijn als je overdag de opgewekte stroom gebruikt om je woning te verwarmen.
Veel mensen kiezen bovendien een tussenvorm. Ze laten bijvoorbeeld units plaatsen in de woonkamer en een werkruimte om gas te besparen, en in de slaapkamers vooral voor koeling in de zomer. Voor meerdere kamers lees je in multi-split of losse units wat het beste past.
Vergeet ook je meterkast niet. Een airco krijgt meestal een eigen groep. Bij twee of meer units op een oude meterkast is aanpassen vaak nodig. In airco laten plaatsen bij een oude meterkast lees je waar je op moet letten.
Hoe check je of jouw woning klaar is om met airco te verwarmen?
Begin bij je huis, niet bij het merk airco. Deze stappen helpen je om een eerlijke inschatting te maken, of je nu in Heerenveen, Sneek of Drachten woont.
Zoek je energielabel op. Kijk ook naar de isolatiewaarden op het label. Zie je enkel glas of een niet-geïsoleerde vloer, dan weet je waar het eerste geld naartoe moet.
Doe de tochttest. Voel op een winderige dag langs kozijnen, plinten en het kruipruimteluik. Tocht vreet warmte, ook bij een goede airco.
Bepaal welke kamers warm moeten. Woonkamer en keuken samen vragen een ander vermogen dan een losse slaapkamer. Schrijf per kamer op hoe groot hij is.
Laat het warmteverlies per kamer berekenen. Een installateur rekent uit hoeveel vermogen elke ruimte nodig heeft op een koude dag.
Regel je warme water. Besluit of de cv-ketel blijft voor de douche, of dat er een boiler komt.
Controleer meterkast en plek voor de buitenunit. Kijk of er een vrije groep is en waar de leidingen naar buiten kunnen lopen.
Wie deze zes punten op een rij heeft, ziet meestal snel of volledig overstappen haalbaar is of dat een airco naast de ketel slimmer is. Twijfel je over de kosten tegenover gas, lees dan of een airco als alternatief voor gasverwarming rendabel is in 2026.

Veelgestelde vragen
Wat kost 1 uur verwarmen met airco?
Stroomverbruik per uur hangt af van het vermogen van de unit, de buitentemperatuur en hoe goed je huis isoleert. Een gewone split-airco verbruikt bij verwarmen in de praktijk ongeveer 0,3 tot 1,5 kWh per uur. Bij een stroomprijs rond € 0,25 tot € 0,35 per kWh kom je dan doorgaans uit op zo'n € 0,10 tot € 0,50 per uur.
Werkt een airco ook als het buiten vriest?
Moderne airco's blijven ook bij vorst verwarmen, vaak tot ruim onder nul volgens de specificaties van de fabrikant. Wel daalt het rendement naarmate het kouder wordt. In een slecht geïsoleerd huis merk je dat juist op de koudste dagen, als je de warmte het hardst nodig hebt.
Waar kan ik een airco laten installeren in Friesland?
Een erkend installateur met een geldig F-gassencertificaat mag een airco met koudemiddel plaatsen en vullen. Vraag of hij eerst bij je thuis komt kijken en een berekening per kamer maakt. Zo krijg je een offerte die past bij jouw woning en niet bij een standaardpakket.
Hoeveel zonnepanelen heb ik nodig voor mijn huis?
Je jaarverbruik en hoeveel stroom je overdag zelf gebruikt bepalen het aantal. Een vakman kijkt eerst naar je verbruikspatroon, controleert je dak op ruimte en schaduw en berekent dan hoeveel panelen rendabel zijn. Vijf panelen kunnen volstaan als je weinig verbruikt en overdag thuis bent; ook de locatie telt mee, want hetzelfde verbruik vraagt op Terschelling vier panelen en in Leeuwarden vijf, door verschil in zonnestraling.
Wat kost een airco inclusief installatie gemiddeld?
Een airco inclusief plaatsen kost tussen de € 1.500 en € 3.000, afhankelijk van het merk, de grootte van de ruimte en hoe lastig de installatie is. Meestal zit alles erbij: de airco zelf, de installatie en uitleg. Een goede offerte volgt pas na een bezoek bij je thuis, zodat je precies weet waar je aan toe bent.
Twijfel je of jouw woning geschikt is voor verwarmen met airco?
Een airco als hoofdverwarming kan prima werken als je woning goed geïsoleerd is. Heb je een oudere woning met veel tocht en een koude vloer? Dan is het verstandig om eerst de isolatie te verbeteren. Tot die tijd kun je de airco als extra verwarming naast je CV gebruiken.

Boni Installaties is een installatiebedrijf uit Leeuwarden dat ook klanten in Heerenveen en de rest van Friesland helpt. Laat voor een airco eerst de ruimtes, de plek voor de binnen- en buitenunit en de leidingen bekijken, zodat je daarna een duidelijke offerte kunt krijgen. Vraag advies aan voor verwarmen met een airco in jouw woning en weet waar je aan toe bent.

