boni logo

Chat met ons

Jaarlijks airco-onderhoud: zo voorkom je storingen in zomer en winter

Duurzame energie-installaties

Jaarlijks airco-onderhoud: zo voorkom je storingen in zomer en winter

Wil je storingen aan je airco voorkomen? Zorg dan dat je de filters regelmatig schoonmaakt en dat er geen bladeren of vuil rond de buitenunit liggen. Laat je airco daarnaast één keer per jaar controleren door een gecertificeerde installateur. Die controleert onder andere het koudemiddel, de afvoer van het water en de elektrische aansluitingen. De filters kun je zelf schoonmaken, meestal elke vier weken als je de airco veel gebruikt. Gebruik je de airco ook om te verwarmen? Plan het onderhoud dan aan het einde van de zomer of het begin van de herfst. Zo is je airco klaar voor de winter.

Waarom krijgt een airco zonder onderhoud storingen?

Een airco gaat meestal niet zomaar kapot. Vaak begint het met iets kleins, zoals een vuil filter, bladeren rond de buitenunit of een verstopte waterafvoer. Hierdoor moet je airco harder werken om je huis koel of warm te houden. Uiteindelijk kan hij een foutmelding geven of steeds uitvallen.

Een vuil filter zorgt ervoor dat er minder lucht door de airco stroomt. Daardoor kan het binnenste deel bevriezen tijdens het koelen of te warm worden tijdens het verwarmen. Zit de waterafvoer verstopt? Dan kan er water langs de muur lopen. Ook kan er koudemiddel weglekken. Je merkt dat niet altijd meteen, maar je airco moet dan harder werken. Hierdoor kan de compressor sneller slijten. Dat is een van de duurste onderdelen van je airco.

Het lastige is dat je zulke problemen vaak pas merkt op warme zomerdagen of koude winterdagen. Juist wanneer je de airco hard nodig hebt. En op die momenten hebben installateurs het vaak extra druk.

Is airco-onderhoud in huis verplicht?

Steeds meer mensen in Nederland hebben een vaste airco. Volgens cijfers van het CBS, genoemd door Change Inc., waren er in 2025 bijna 2,2 miljoen vaste airco's in woningen en andere gebouwen. Elk jaar komen er ongeveer 300.000 bij. Uit onderzoek van TNO, besproken door Bouw en Installatie Hub, blijkt dat bijna 90% van de vaste airco's in de afgelopen vijf jaar is geplaatst.

Veel airco's zijn dus nog vrij nieuw. Toch is het belangrijk om ze op tijd te laten onderhouden. Heb je jouw airco al een paar jaar en is er nog nooit een installateur naar komen kijken? Dan is het verstandig om een onderhoudsbeurt te plannen.

Voor airco's gelden ook regels. Volgens brancheorganisatie NVKL moeten sommige installaties verplicht worden gecontroleerd op lekkage van koudemiddel. Of dat ook voor jouw airco geldt, hangt af van het soort koudemiddel en de hoeveelheid. Deze informatie staat op het typeplaatje van de buitenunit. Een installateur kan je vertellen welke regels voor jouw airco gelden.

Misschien heb je ook weleens gehoord van een verplichte aircokeuring om de vijf jaar. Die geldt alleen voor grotere installaties vanaf 70 kW, zoals in grote gebouwen. Een gewone split-airco in huis valt daar meestal niet onder. Werk aan het koudemiddel moet je wel altijd overlaten aan een gecertificeerde vakman. Deze regels zijn overal hetzelfde, dus ook in Drachten, Leeuwarden en Heerenveen.

Wat doet een vakman tijdens een jaarlijkse onderhoudsbeurt?

Een goede onderhoudsbeurt is meer dan filters uitkloppen. Die klus kun je zelf. De vakman kijkt naar wat jij niet ziet en niet mag aanraken. De NVKL-richtlijn voor beheer en onderhoud noemt onder meer een jaarlijkse controle van de lekdetectie (als die er is). Ook moet het koudemiddel periodiek gecontroleerd worden: zit er genoeg in en is het systeem lekdicht?

Is airco-onderhoud in huis verplicht?

In de praktijk ziet een jaarlijkse beurt voor een split-airco in huis er meestal zo uit:

  • Binnenunit: de warmtewisselaar en de ventilatorrol worden gereinigd. Daar hoopt zich stof op en soms schimmel, wat je ruikt als een muffe lucht bij het aanzetten.

  • Condensafvoer: de afvoer wordt doorgespoeld en gecontroleerd op verstopping of een slecht afschot.

  • Buitenunit: de lamellen worden schoongemaakt en de vakman kijkt of de unit vrij staat en goed vastzit.

  • Koudemiddel: de drukken en temperaturen worden gemeten. Zo zie je of de vulling klopt en of er ergens een lek zit.

  • Elektra: kabels, aansluitingen en de groep in de meterkast worden nagelopen.

  • Foutgeheugen: het toestel wordt uitgelezen. Een foutcode die al een paar keer is voorgekomen, zegt vaak meer dan de airco zelf laat merken.

Voorjaar of najaar?

De meeste adviezen noemen het voorjaar als beste moment, vóór het koelseizoen. Dat klopt als je de airco alleen gebruikt om te koelen. Maar steeds meer mensen verwarmen er ook mee, soms als vervanging van een deel van de cv-ketel. Lees daarover meer in airco als alternatief voor gasverwarming.

Voor die groep is de winter het zwaarste seizoen. De buitenunit draait dan langer en moet regelmatig ontdooien. Het smeltwater moet goed weg kunnen. Een storing in januari is vervelender dan een storing in mei, want dan zit je in de kou. Verwarm je vooral met je airco, plan de beurt dan eind augustus of in september.

Hoe kun je met airco onderhoud jaarlijks storingen voorkomen?

De jaarlijkse beurt is maar een deel van het verhaal. Wat je zelf tussendoor doet, bepaalt minstens zo sterk of je airco storingen krijgt. Een vakman die één keer per jaar komt, kan niet goedmaken dat de filters elf maanden vol stof hebben gezeten. Met deze checklist houd je het toestel in goede staat:

  • Filters elke maand schoonmaken: in het seizoen voorkomt dit de meeste storingen. Met huisdieren of veel stof in huis vaak nog iets vaker.

  • Filters afspoelen met lauw water, niet met heet water: daarna goed laten drogen voordat je ze terugplaatst, anders krijg je kans op schimmel.

  • Rondom de buitenunit vrij houden: blad, onkruid en sneeuw tegen de unit maken dat hij minder goed lucht kan verplaatsen.

  • Letten op water onder de binnenunit: druppels of strepen op de muur wijzen bijna altijd op een verstopte condensafvoer.

  • Foutcodes noteren: schrijf de code en de datum op, zodat de vakman ziet of een probleem vaker terugkomt.

  • Vreemde geluiden en geuren serieus nemen: tikken, rammelen of een muffe lucht zijn vaak vroege signalen.

  • Eén keer per jaar een gecertificeerde vakman laten komen: alleen die mag het koudemiddel controleren en het binnenwerk grondig reinigen.

  • Het verslag van elke beurt bewaren: handig voor de garantie en voor een vakman die later aan je toestel werkt.

Zelf aan de slag:
Zet in je agenda een vaste herinnering voor de filters, bijvoorbeeld elke eerste zaterdag van de maand. Plan de vakman alvast in voor het seizoen waarin jij de airco het meest gebruikt.

Welke fouten bij airco-onderhoud veroorzaken juist storingen?

Goedbedoeld onderhoud kan meer kapotmaken dan het oplost. Bovenaan staat de hogedrukreiniger. De lamellen van de buitenunit zijn dunne, zachte plaatjes van aluminium. Een harde straal buigt ze plat, waarna er minder lucht doorheen kan. Een zachte borstel of een tuinslang op lage druk is genoeg.

De tweede fout is een schoonmaakspray uit de bouwmarkt diep in de binnenunit spuiten. Sommige middelen tasten onderdelen aan of laten resten achter die juist vuil vasthouden. Ook kan de vloeistof bij de elektronica komen. Het binnenwerk reinigen laat je beter aan een vakman over.

Dan het koudemiddel. Een airco verbruikt geen koudemiddel zoals een auto benzine verbruikt. Zit er te weinig in, dan is er ergens een lek. Alleen bijvullen zonder het lek te zoeken, is geld weggooien: na een paar maanden heb je hetzelfde probleem. Een goede vakman zoekt eerst de oorzaak.

In de winter maken mensen soms de fout om de buitenunit helemaal af te dekken tegen de kou. Maar gebruik je de airco om te verwarmen? Dan moet de buitenunit juist genoeg lucht kunnen aanzuigen en water kunnen afvoeren. Dek hem daarom niet af als je hem gebruikt. Ook kun je beter niet zomaar de stroom uitschakelen. Bij veel airco's zorgt een klein verwarmingselement ervoor dat de compressor warm genoeg blijft. Zonder stroom werkt dit niet. Weet je niet zeker wat je moet doen? Kijk dan in de handleiding of vraag het aan je installateur.

De laatste fout zie je het vaakst: bij een foutcode steeds de stekker eruit trekken of de groep uitzetten om te resetten. Soms werkt dat even. Maar de beveiliging sloeg niet voor niets aan, en wie het signaal blijft wegdrukken, laat een klein probleem groot worden.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak moet een airco in huis onderhouden worden?

Eén keer per jaar een beurt door een vakman is voor de meeste split-airco's in woningen de gangbare richtlijn. Daarnaast maak je zelf in het seizoen de filters schoon. Gebruik je de airco het hele jaar om te koelen én te verwarmen, of heb je huisdieren, dan zijn de filters sneller vol en verdienen ze vaker aandacht.

Wat kost een airco-onderhoudsbeurt?

De prijs van een beurt ligt in de praktijk doorgaans ergens tussen de €100 en €200 voor één binnen- en één buitenunit. Elke extra binnenunit kost meestal iets meer. Vraag vooraf wat er precies is inbegrepen: alleen een controle, of ook reiniging van het binnenwerk en een meting van het koudemiddel.

Heb je een onderhoudscontract voor je airco nodig?

Een onderhoudscontract is niet verplicht, maar het zorgt wel dat de beurt niet vergeten wordt. Let op wat erin staat: welke werkzaamheden, hoe snel er iemand komt bij een storing en of voorrijkosten inbegrepen zijn. Een losse jaarlijkse afspraak werkt net zo goed als je zelf de discipline hebt om hem in te plannen.

Vervalt de garantie als je geen onderhoud laat doen?

Garantievoorwaarden verschillen per fabrikant en per installateur. Bij een deel van de merken is aantoonbaar periodiek onderhoud een voorwaarde voor de volledige garantie. Lees de voorwaarden van jouw toestel goed en bewaar de verslagen van elke beurt.

Hoe onderhoud je een mobiele airco?

Een mobiele airco heeft geen koudemiddelleidingen naar buiten, dus een vakman is meestal niet nodig. Maak het filter regelmatig schoon, leeg het opvangbakje voor condenswater als het toestel dat heeft en controleer de afvoerslang op knikken. Berg het toestel na de zomer droog en schoon op.

Waar begin je met het onderhoud van je airco?

Begin vandaag met de filters en plan de jaarlijkse beurt in het seizoen waarin jij je airco het meest gebruikt. Met airco onderhoud jaarlijks storingen voorkomen, betekent dat je een klein probleem niet laat uitgroeien tot een dure reparatie. Overweeg je nog een nieuwe airco, kijk dan eerst wat een airco-installatie kost.

Wij plaatsen ook airco's in Drachten, Leeuwarden en de rest van Friesland. Je krijgt eerlijk advies over wat jouw toestel nodig heeft en achteraf een rapportage van het uitgevoerde werk. Twijfel je over de staat van je airco of wil je weten wanneer een beurt nodig is? Vraag persoonlijk advies aan.

Bronnen